Badania równości podłużnej IRI
Najważniejszym parametrem technicznym dla inwestycji komunikacyjnych jest równość nawierzchni, która decyduje zarówno o bezpieczeństwie jak i komforcie użytkowania drogi. Parametry równości precyzyjnie zostały określone przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej i mają one zastosowanie do wszystkich nowy dróg, ale także przy przebudowywaniu już istniejących.
Wskaźnik IRI (International Roughness Index) – wyrażany w mm/m lub m/km, międzynarodowy wskaźnik równości charakteryzuje pracę zawieszenia w umownie przyjętym modelu obliczeniowym pojazdu, który porusza się ze stałą prędkością 80 km/h po zarejestrowanym profilu nawierzchni jezdni na odcinku drogi o określonej długości. W systemie SOSN przyjmuje się, że odcinek ten ma długość 50 m.
Równość podłużna – cecha eksploatacyjna określająca zdolność nawierzchni jezdni do nie wzbudzania wstrząsów i drgań poruszającego się pojazdu.
Pomiar równości podłużnej – ustalony sposób pomiaru na pasie ruchu pojazdów profilu podłużnego nawierzchni jezdni o charakterystycznych długościach nierówności z przedziału od 0,5 m do 50 m, umożliwiający wyznaczenie wskaźnika IRI. Równość podłużną nawierzchni na drogach krajowych mierzy się profilometrycznymi urządzeniami w prawym śladzie kół na zewnętrznym pasie ruchu pojazdów
Badania niezbędne przy odbiorze dróg
Badanie równości nawierzchni IRI jest niezbędne, aby ocenić czy jezdnia została prawidłowo wykonana. Jednak badanie to może również posłużyć do oceny stanu dróg będących wcześniej w użyciu, aby sprawdzić komfort jazdy lub wytypować odcinki uszkodzone pod względem równości. Dzięki temu badaniu kontrolowana jest jakość wykonania nawierzchni. Badanie to jest wzmagane przy odbiorach nowych lub w trakcie przebudowy dróg klasy G, Gp, S i A.
Pomiar równości podłużnej profilografem laserowy RSP
- Norma: PN-EN 13036-6
Badanie równości nawierzchni IRI wykonuje się przy pomocy poligrafu laserowego RSP, wyposażony w nawet kilkadziesiąt czujników dokonujących pomiar w dowolnym torze, montowany na pojeździe pomiarowym. Dzięki zastosowaniu pligrafu laserowego jesteśmy w stanie oznaczyć wskaźnik IRI i porównać go z wymaganymi parametrami. W czasie rzeczywistym można podejrzeć wyniki pomiaru na monitorze znajdującym się wewnątrz pojazdu pomiarowego, a po zakończonym badaniu generowany jest kompletny raport. Dla oceny równości odcinka ustalono minimalną liczbę wskaźników IRI generowanych przez profilograf, wynoszącą 5. Im bardziej równa nawierzchnia, tym niższą wartość przyjmuje wskaźnik IRI.
Badanie równości podłużnej lub poprzecznej za pomocą łaty 4m i klina
- Norma: BN-68/8931-04
W ocenie równości podłużnej można zastosować również metodę pomiaru ciągłego za pomocą łaty 4k i klina z wykorzystaniem planografu. Badanie opiera się na wyznaczeniu odchyleń równości podłużnej jako największej odległości (prześwitu) pomiędzy teoretyczną linią łączącą spody kółek jezdnych planografu a mierzoną powierzchnią warstwy. W miejscach, gdzie niemożliwe jest zastosowanie planografu, pomiar równości podłużnej warstw nawierzchni wykonywany jest w sposób ciągły z z użyciem łaty i klina.
Dokonując pomiaru równości podłużnej, można równocześnie zbadać równość poprzeczną i otrzymać kompletny raport stanu nawierzchni po zakończeniu badania. Badanie równości nawierzchni polega na ocenie równości poprzecznej, którą przeprowadza się metodą pomiaru profilometrycznego, dzięki czemu możliwe jest wyznaczenie odchylenia równości w przekroju poprzecznym. Odchylenie to jest liczone jako największa odległość (prześwit) pomiędzy łatą a zarejestrowanym profilem poprzecznym warstwy.
Badanie równości podłużnej planografem
- Norma: BN-68/8931-04
Pomiary równości podłużnej planografem wykonywane są w warunkach możliwie jak najbardziej statycznych. Specyfika urządzenia wymaga przeprowadzenie badania w optymalnej prędkości, co pozwala na uniknięcie błędów pomiarowych. Dzięki zastosowaniu planografu wykrywane są nierówności badanej warstwy w profilu podłużnym w zakresie nierówności do 4 metrów. Ta metoda nie pozwala na obliczenie wskaźnika IRI ze względu na ograniczone możliwości rejestracji fal nierówności.
Badania właściwości przeciwpoślizgowych nawierzchni
Wykonujemy badania właściwości przeciwpoślizgowych nawierzchni za pomocą określenia współczynnika tarcia urządzeniem TWO (Traction Watcher One) jako jedno z możliwych urządzeń wykorzystywanych do pomiaru ciągłego zgodnie z dokumentem „Wytyczne określania cech
powierzchniowych nawierzchni jezdni i innych części dróg” (WR-D-64). Jest to alternatywa do powszechnie stosowanego badania aparatem SRT-3 przeznaczonym do pomiaru punktowego.
Badania ugięciomierzem udarowym FWD
Wykonujemy badania nośności istniejących konstrukcji nawierzchni drogowych za pomocą ugięciomierza dynamicznego FWD, który rejestruje przemieszczenia pionowe (ugięcia) nawierzchni spowodowane spadkiem masy obciążenia z ustalonej wysokości. Istotne badanie wykorzystywane zarówno przed jak i po realizacji inwestycji drogowych
Badania diagnostyczne nawierzchni drogowych – nowoczesne narzędzia oceny stanu technicznego dróg
Współczesna infrastruktura drogowa wymaga nie tylko solidnego projektowania i wykonawstwa, ale również regularnego monitorowania jej stanu technicznego. W tym celu stosuje się badania diagnostyczne nawierzchni drogowych, które pozwalają ocenić aktualną jakość i trwałość nawierzchni, zidentyfikować potencjalne uszkodzenia oraz zaplanować działania naprawcze lub modernizacyjne. Odpowiednio przeprowadzona diagnostyka to nie tylko kluczowy element procesu odbioru nowych inwestycji drogowych, ale również nieodzowna część zarządzania już istniejącą siecią dróg.
Zintegrowana analiza stanu nawierzchni asfaltowej
Nowoczesne badania diagnostyczne nawierzchni drogowych bazują na zaawansowanych metodach pomiarowych i obejmują wiele parametrów technicznych nawierzchni – od równości, poprzez nośność, aż po właściwości przeciwpoślizgowe. Dzięki temu możliwa jest kompleksowa analiza stanu nawierzchni asfaltowej, obejmująca zarówno warstwy konstrukcyjne, jak i powierzchnię jezdni. Taka wieloaspektowa ocena pozwala na skuteczne zarządzanie infrastrukturą, w tym wytypowanie odcinków wymagających remontu lub modernizacji, a także precyzyjne określenie zakresu niezbędnych prac utrzymaniowych.
W przypadku istniejących dróg, badania diagnostyczne pozwalają na ocenę wpływu eksploatacji, warunków atmosferycznych i obciążeń na konstrukcję nawierzchni. To szczególnie istotne przy drogach o dużym natężeniu ruchu, gdzie pojawiające się uszkodzenia mogą znacząco wpływać na komfort i bezpieczeństwo jazdy. Regularna analiza stanu nawierzchni asfaltowej pomaga wcześnie wykrywać oznaki degradacji i podejmować działania zapobiegające pogłębianiu się uszkodzeń.
Diagnostyka jako narzędzie planowania i optymalizacji kosztów
Dzięki wynikom uzyskanym z badań diagnostycznych nawierzchni drogowych, zarządcy dróg zyskują nie tylko wiedzę o stanie technicznym, ale również solidną podstawę do podejmowania decyzji inwestycyjnych i eksploatacyjnych. Badania takie umożliwiają zaplanowanie harmonogramu remontów, ustalenie priorytetów działań oraz racjonalizację wydatków. W praktyce oznacza to możliwość efektywnego gospodarowania budżetem utrzymaniowym i minimalizowania kosztów poprzez podejmowanie działań naprawczych w odpowiednim momencie – zanim zniszczenia staną się poważne i kosztowne w naprawie.
Dodatkowo, przy realizacji nowych inwestycji drogowych, kontrola jakości nawierzchni za pomocą badań diagnostycznych jest kluczowa dla oceny poprawności wykonania robót budowlanych. Dzięki specjalistycznym pomiarom można szybko zweryfikować, czy nawierzchnia spełnia założone parametry projektowe, a w przypadku niezgodności – wskazać ich przyczyny i miejsca występowania.
Kontrola jakości nawierzchni – element odbiorów i utrzymania
Z punktu widzenia inwestora publicznego lub wykonawcy, kontrola jakości nawierzchni realizowana w ramach badań diagnostycznych pełni kilka funkcji. Po pierwsze – jako narzędzie odbiorowe, umożliwiające zatwierdzenie prac wykonanych zgodnie z dokumentacją projektową. Po drugie – jako wskaźnik trwałości nawierzchni w czasie, dzięki któremu możliwe jest monitorowanie jakości prac utrzymaniowych lub skuteczności przeprowadzonych remontów.
Oprócz klasycznych badań takich jak pomiary równości podłużnej (IRI), diagnostyka techniczna obejmuje również ocenę właściwości mechanicznych i fizycznych nawierzchni – m.in. pomiary ugięć FWD, Odporność na koleinowanie , właściwości przeciwpoślizgowe oraz szczepność międzywarstwową. Tak kompleksowe podejście daje pełny obraz stanu technicznego drogi, który jest niezbędny do jej prawidłowego utrzymania i eksploatacji.
Innowacyjne technologie pomiarowe
Współczesne badania diagnostyczne nawierzchni drogowych opierają się na wykorzystaniu zaawansowanych urządzeń pomiarowych, takich jak profilografy laserowe, ugięciomierze dynamiczne (FWD), analizatory powierzchniowe oraz urządzenia oceniające właściwości przeciwpoślizgowe. Tego typu sprzęt pozwala na uzyskiwanie pomiarów w sposób szybki, bezpieczny i nieinwazyjny – często bez konieczności wyłączania drogi z ruchu.
Zautomatyzowane systemy rejestracji i analizy danych pozwalają na tworzenie precyzyjnych modeli stanu nawierzchni, które mogą być zintegrowane z systemami GIS czy bazami danych służącymi do zarządzania infrastrukturą drogową. Dzięki takim rozwiązaniom możliwe jest prowadzenie diagnostyki na poziomie lokalnym, regionalnym, a nawet krajowym – z uwzględnieniem priorytetów i strategii długofalowych.
